Nöbetçi Eczaneler
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Pazartesi günü CNBC televizyonuna verdiği röportajda İran’a ait ticari havayolu şirketlerinin 23 Eylül Çarşamba itibarıyla uluslararası faaliyetlerinin durdurulacağını söyledi.
Bessent, yaptırımın uçakları tek tek yere indirmekten değil, bu uçaklara yurt dışında hizmet veren şirketleri hedeflemekten geçeceğini anlattı.
Bakanın sözleri şöyle:
“23 Eylül’de tüm İran havayolları dünya çapında durdurulacak. Bunu nasıl yapacağız? Eğer iniş yaparlarsa onlara yakıt sağlayamazsınız, iniş hizmeti veremezsiniz, bilet satamazsınız; aksi takdirde dolar sisteminden çıkarılırsınız.”
23 Eylül neden kritik?
ABD Hazine Bakanlığı’na bağlı OFAC, 8 Eylül’de daha önce yaptırım listesinde olmayan 27 İran havayolunu kapsama almıştı. Aynı gün İran hava sahası üzerindeki uçuşlara ve bazı sivil havacılık işlemlerine izin veren lisanslar askıya alındı. Bu işlemlerin kapatılması için son tarih 23 Eylül olarak belirlendi.
Bessent’in sözleri bu tarihi, yabancı havalimanları, yakıt şirketleri ve bilet satıcılarına yönelik açık bir uyarıyla birleştirdi. ABD’ye göre İran uçaklarına yakıt, yer hizmeti veya bilet sağlayan kuruluşlar “kolaylaştırıcı” sayılacak ve Amerikan finans sisteminden koparılabilecek.
Hangi şirketler listede?
Kapsama alınan şirketler arasında Iran Air Tour, Iran Aseman Airlines, Qeshm Air, Kish Airlines, Sepehran Airlines ve Varesh Airlines bulunuyor. Mahan Air ise uzun süredir ABD yaptırımı altında.
Washington, bu şirketlerin s.lah, personel ve yasadışı kargo taşıdığını öne sürüyor. İran sivil havacılığı yıllardır yaptırımlar nedeniyle yeni uçak ve yedek parça almakta zorlanıyordu. Yeni adım, uluslararası uçuşları daha da kısıtlamayı amaçlıyor.
Ne anlama geliyor?
Bessent’in “dünya çapında durdurulacak” ifadesi, ABD’nin her İran uçağını fiziksel olarak yere indireceği anlamına gelmiyor. Mekanizma ikincil yaptırım tehdidi. Dolar takas sistemine erişimini kaybetmek istemeyen havalimanları ve şirketlerin hizmet vermeyi bırakıp bırakmayacağı merak ediliyor.
Bazı ülkelerin bu tehdide ne ölçüde uyacağı henüz belli değil.